1368 odmian winorośli

 

Cztery lata temu wraz z moją utalentowaną asystentką Julią Harding MW jadłam lunch w towarzystwie szwajcarskiego botanika dr. José Vouillamoza.

 

Wcześniej kontaktowaliśmy się tylko via e-mail, ale to wystarczyło, by się zorientować, jak rozległą wiedzę posiada ten człowiek na temat odmian winogron, a dokładniej – zastosowania w ich przypadku metody profilowania DNA.

José pracował z profesor Carole Meredith na Uniwersytecie Kalifornijskim kilka lat po dokonaniu przez jej zespół, w 1997 roku, inspirującego odkrycia, że cabernet sauvignonfrancuska, klasyczna, najbardziej rozpowszechniona i popular... (...) to krzyżówka cabernet francczerwona odmiana winogron, jedna z bardziej rozpowszechniony... (...) i sauvignon blancjedna z najbardziej rozpowszechnionych na świecie białych ... (...) (na co bez problemu wpadłoby sześcioletnie dziecko, ale nigdy znawca wina).
José chciał omówić z nami pomysł na książkę. Miało to być wnikliwe spojrzenie na genezę i historię wszystkich najpopularniejszych międzynarodowych odmian winogron, na poczet którego zgromadził już znaczną ilość materiałów badawczych.

10 tysięcy odmian

Pomyślałam, że byłoby nieźle opracować bardziej specjalistyczne i zaktualizowane dane dotyczące odmian niż te, które mi udało się zebrać w połowie lat 80. do Vines, Grapes and Wines, pierwszej książki o winnych gronach przeznaczonej dla konsumentów. A także, że możemy wymyślić coś jeszcze lepszego! Zaproponowałam zatem Julii i Josému stworzenie książki prezentującej cały ten genetyczny i historyczny kontekst w okrasie dodatkowych szczegółów, atrakcyjnych i dla profesjonalistów, i dla miłośników wina, ale obejmującej wszystkie odmiany winogron, a nie tylko te najbardziej znane.
Prawdopodobnie poczekałam z tą śmiałą propozycją, aż José sięgnie po drugi kieliszek Allegrini Valpolicella  Czerwone wino włoskie DOC z regionu Veneto, produ... Classico… Tak czy inaczej barki naszego teamu trzech „J” okazały się wystarczająco silne, by udźwignąć tę gigantyczną pracę, i w końcu, po latach ciężkiej harówki, Wine Grapes – A Complete Guide to 1,368 Vine Varieties, Including Their Origins and Flavours ujrzy światło dzienne pod koniec października nakładem wydawnictw Penguin (Wielka Brytania) oraz Harper Collins (USA).
Zgodnie z najnowszymi szacunkami istnieje około 10 tysięcy różnych odmian winorośli, w związku z czym postanowiliśmy ograniczyć się do tych, z których robi się winonapój uzyskiwany na drodze całkowitej lub częściowej fer... (...) dla celów komercyjnych. Jestem zatem w pełni świadoma tego, że jak tylko książka się ukaże, ktoś natychmiast złoży zażalenie, że przeoczyliśmy odmianę Najrzadziej Spotykaną Jak-Jej-Tam, rosnącą gdzieś w liczbie raptem 20 krzewów. No, ale przecież w którymś momencie musieliśmy się zatrzymać.

Klony pinota

Muszę też przyznać, że piękna oprawa graficzna tej absolutnie oryginalnej pracy jest bardziej zasługą wydawców niż naszą. Typografia i layout przywodzą na myśl ampelografie tak popularne sto lat temu, książka ozdobiona jest 80 dokładnymi reprodukcjami wspaniałych, kolorowych ilustracji z pierwszej edycji najsłynniejszej ze wszystkich ampelografii autorstwa Viali i Vermorela, która właśnie przestała być chroniona prawami autorskimi, ale dotarcie do niej graniczy niemal z cudem.
Lecz być może dla laików najbardziej atrakcyjnym elementem w pakiecie będzie tu przejrzyste przedstawienie powiązań między różnymi odmianami. Jedno z naszych czternastu drzew genealogicznych poświęcone pinotowi i jego klonom prezentuje związki pomiędzy przynajmniej 156 różnymi członkami rodziny. Obraz, jaki się stąd wyłania, pokazuje, że tak jak i w przypadku innych grup roślin, i tutaj mamy do czynienia z zadziwiająco niewielką grupką „odmian wyjściowych”, od których pochodzi większość winorośli. Zanim zaangażowałam się w projekt naszej książki, nie miałam pojęcia o trzech z tuzina dotąd zidentyf kowanych odmian wyjściowych. I z niecierpliwością oczekuję reakcji Francuzów na prawdopodobne geograficzne pochodzenie odmiany wyjściowej dla najsłynniejszych czerwonych odmian Bordeaux…

Więcej na www.winegrapes.org

Tłumaczenie: Magdalena Mirecka-Liana

O odmianach winorośli – nowe rozdanie