Wielowymiarowość i pięść

Czy ktoś u nas w supermarkecie sięgnąłby po butelkę z napisem „chenin blanc” na etykiecie? W życiu! Zrobiłby parę kroków do tyłu i włożył do koszyka flaszkę dowolnego chardonnay… Komercyjna sława robi swoje.

Kiedy już popełnimy tak okropny błąd, warto zdać sobie sprawę, że chenin blancfrancuska odmiana białych winogron, obecnie jedna z najbard... (...), według niektórych danych, jest dziś bardziej rozpowszechnionym szczepem od swego konkurenta. Odmiana ta jest jedną z najstarszych na świecie i nie jest przypadkiem, że przetrwała do czasów obecnych.

Znana już była przynajmniej od X wieku pod nazwą plant d’anjou – zresztą także i dziś mało kto nad Loarą używa jej właściwej nazwy. W miejscu, które uważa się za jej ojczyznę, wszyscy określają ją mianem pineau lub pineau de la loire.

Fot. www.phototheque.vinsdeloire.fr / Louis-Marie BlanchardDane o jej uprawie są szokujące – to np. najbardziej rozpowszechniona odmiana w… Kalifornii! I konia z rzędem temu, kto o tym wiedział. Informacja, że jej drugą ojczyzną jest RPA, jest już chyba znana wszystkim. To jedna trzecia tamtejszych upraw! Choć kiedy południowoafrykańskie winiarstwo gwałtownie się unowocześniało, groziło jej niebezpieczeństwo stopniowego wykarczowania. Dziś panuje tam mania wyszukiwania jak najstarszych krzewów steena (bo tak się ją nazywa w afrikaans), a win z takich parcel, ze stuletnimi krzewami, nie sposób dostać w żadnym sklepie. To kolekcjonerski rarytas.

Powód, dlaczego chenin, oprócz rodzimej Doliny Loary, występuje we wszystkich krajach winiarskich, jest jeden i zawiera się w trudnym do przetłumaczenia słowie flexibility. Może „pociągnąć” stołową masówkę – na gigantyczną skalę (jest bardzo wydajna) i to w formie „pijalnej” – ale może też dać najbardziej wyszukane na świecie wina botrytyzowane oraz cudowne, półsłodkieokreślenie wina zawierającego sporą ilość cukru resztow... i słodkiewino o dużej zawartości cukru naturalnego lub dodanego.. bezpleśniowe. Jeszcze na przełomie wieków XIX i XX w niektórych krajach wina musujące z chenin blanc znad Loary bardziej ceniono od szampanów.

Skąd to wszystko? Odpowiedź jest prosta – chenin dojrzewa późno (to wada), ale za to „żelazną ręką” trzyma kwasowość swoich jagód (to niespotykane!). Kiedy nadchodzą zbiory, w innych odmianach z dnia na dzień spada zawartość kwasów i gwałtownie rośnie poziom cukrów. Jeśli się pomylimy co do daty zbiorów, otrzymamy „flaki” – płaskie, puste, wodnisteokreślenie wina o zbyt małej zawartości ekstraktu i kwas... (...) winonapój uzyskiwany na drodze całkowitej lub częściowej fer... (...). Chenin jest niezwykłym wyjątkiem – tu kwasowość jest constans mimo wzrostu poziomu cukrów. To tajemnica tak wspaniałych win słodkich (z późno zbieranych owoców) oraz musujących (z owoców zbieranych wcześniej). Dlatego skokowo rośnie jej popularność w ciepłych regionach – Brazylii, Meksyku, Izraelu, Langwedocji…

A co z chardonnayfrancuska odmian białych winogron, jedna z najbardziej rozp... (...)? Hm, francuscy winiarze znad Loary wymyśli pojęcie „sze-sze”, kupaż chenin blanc i chardonnay. Może to śmieszne określenie połączy obu konkurentów?

 

O enoturystyce w Dolinie Loary czytaj na: Najważniejszy jest właściwy wybór, a o tamtejszej  kuchni na: Wyspa Szczęśliwa