W kolorze burgunda

Wina z Burgundii zawsze kojarzymy z czerwienią. W języku polskim obok koloru bordowego to właśnie burgund jest kolejną winną nazwą na określenie głębokiej, ciemnoczerwonej barwy.

Czy biorąc jednak pod uwagę to, że ponad dwie trzecie wszystkich win powstających w Burgundii to wina białe, nie powinniśmy kolorem burgunda definiować barwy słomkowozłotej?  

Kraina białych burgundów jest znacznie większa od tej, z której pochodzą wina czerwone. Zaczyna się w ChablisBiałe wino francuskie AOC z Burgundii, produkowane wyłącz... (...) ponad 100 km na północ od Beaune, gdzieś na styku Burgundii, Szampanii i Doliny Loary, by dalej ciągnąć się wzdłuż najlepszych ekspozycji Złotego Stoku, a skończyć na skalistym Pouilly-Fuissé, które właściwie tylko rzeka oddziela od zupełnie innego regionu, jakim jest Dolina Rodanu.
Biała Burgundia to ponad 200 kilometrów winnic ciągnących się z północy na południe. Na tej przestrzeni, gdzie spotkamy kilka stref klimatycznych i mnóstwo odmiennych siedlisk, uprawiany jest niemal wyłącznie jeden biały szczep winogron – chardonnayfrancuska odmian białych winogron, jedna z najbardziej rozp... (...). Takie zróżnicowanie terroir i jednocześnie wykorzystanie jednej odmiany daje wyjątkową i niepowtarzalną okazję do zabawy w odkrywanie różnic i subtelności wśród białych – z pozoru tylko podobnych do siebie – win.

Między Loarą a Szampanią
Fot. shutterstock.com / PHB.cz (Richard Semik)Przy okazji tego wina zawsze stawiamy sobie pytanie – czy Chablis to jeszcze Burgundia? Lokalni winiarze z całą stanowczością stwierdzą, że absolutnie nie. Dla nich Chablis to autonomiczna kraina winiarska. Natomiast zapytani o tę samą kwestię negocjanci z Beaune zapewnią nas, że jest to może nieco oddalona i różniąca się, ale jednak integralna część Burgundii. W regionie skupionym wokół miasteczka Chablis króluje niepodzielnie i wyłącznie odmiana chardonnay. Szczep ten jest tak mocno utożsamiany z regionem, że dla wielu konsumentów chablis to po prostu jeden z synonimów chardonnay.
Region ten swoją wyjątkowość zawdzięcza niepowtarzalnemu podłożu – kredowej glebie kimerydzkiej. To właśnie gdzieś tutaj swój początek mają kredowe skały, które ciągną się łukiem przez Szampanię, przecięte kanałem La Manche kończą się gdzieś w południowej Anglii, co wyraźnie widać w strzelistych białych klifach na wybrzeżu brytyjskim. To przede wszystkim dzięki wapiennym glebom wina chablis charakteryzują się mineralnym, kredowo-krzemowym aromatem, krystalicznością i bardzo wyraźną kwasowością. W większości przypadków wina z ogólnej apelacji Chablis są świeże i żywe, winifikowane metodą redukcyjną, bez udziału beczki i dostępu tlenu. Wyjątek stanowią wina w apelacjach premiers i grands crus(fr.) zbiór, obszar uprawy, parcela, działka.Przeważnie n..., którym dojrzewanie w dębie nadaje maślano-śmietanowe aromaty, upodabniając je nieco do tych, które powstają w bardziej na południe położonym centrum Burgundii.

Prosto z serca
Złoty Stok – Côte d’Or – to przede wszystkim kraina win z odmiany pinot noirjedna z najbardziej rozpowszechnionych i najstarszych czerwo... (...). W Côte de Nuit panują czerwone wina, na czele których stoją te z Romanée-Conticzerwone wino francuskie AOC z Burgundii, produkowane wyłą.... Południowa część – Côte de Beaune – to królestwo bieli. W tym regionie znajdziemy siedem ze wszystkich ośmiu  białych grands crus w Burgundii. Rządzi tu trzech muszkieterów – Chassagne-Montrachet, Puligny-Montrachetgmina w Burgundii, w południowej części podokręgu Côte ... (...) i Mersault oraz cesarska apelacjakontrolowana nazwa pochodzenia.. Corton-Charlemagne. Niewiele pomyli się ten, kto stwierdzi, że to właśnie na tych czterech obszarach powstają najlepsze chardonnay na świecie, jak nie w ogóle najdoskonalsze białe wina naszych czasów. Tutejsze chardonnay cechuje intensywny, złoty kolor. W bukiecie dominują aromaty białych owoców, kwiatów, miodu, a przede wszystkim śmietanowo-maślane i orzechowe nuty pochodzące z wszechobecnych tu dębowych beczek, w których fermentują i dojrzewają wina. Są intensywne i mocne, a zarazem niezwykle eleganckie i finezyjne. Uważa się je za jedne z najbardziej długowiecznych białych win. Te z najlepszych roczników mogą rozwijać się w butelkach przez dziesięć, a nawet piętnaście lat.  

Daleko, na południe
Trzecim po Chablis i Côte de Beaune ważnym obszarem dla białych win w Burgundii jest położona na samym południu kraina Mâconnais. Kiedyś znana wyłącznie z jednego wina, o którym za chwilę – dziś jest jedną z najdynamiczniej rozwijających się części regionu. Ponad połowa produkcji to stosunkowo niedrogie, lekkie i przyjemne białe wina sygnowane jako Mâcon i Mâcon-Villages.  
Najważniejszą i najsłynniejszą tutejszą apelacją niewątpliwie jest Pouilly-Fuissé – źródło bogatych i dojrzałych win, które powstają z owoców chardonnay zbieranych na stokach kredowej góry wznoszącej się wysoko ponad płaską okolicę. To jedno z bardziej uniwersalnych białych burgundzkich win. Jest lekko beczkowe, zachowując jednak umiarkowaną kwasowość i cytrusową świeżość. Można uznać, że to wypadkowa ciężkich beczkowych win z Beaune i mocno krystalicznych chablis. Pełne, bogatebogate – termin degustacyjny na określenie wina, w który... (...), niezbyt trudne w odbiorze, ale jednocześnie wyjątkowo szlachetne – nic dziwnego, że jest ulubionym winem Amerykanów i jednym z najpopularniejszych burgundzkich win sprzedawanych za oceanem. Odwiedzając tamtejsze regiony warto zwrócić uwagę także na mniej popularne, nieco tańsze, a równie dobre wina z Pouilly-Loché oraz Pouilly-Vinzelles.

Nie tylko chardonnay

Jedynym pocieszeniem dla tych, którzy chcą zgłębić winiarskie zawiłości Burgundii z jej stu  apelacjami i niezliczoną ilością clos climats jest niewielka liczba uprawianych tu szczepów. Właściwie moglibyśmy wymienić pinot noir oraz chardonnay i sprawa byłaby zakończona. Te dwie odmiany dominują i to właśnie z nich powstają największe tutejsze wina. Warto jednak pamiętać o dwóch pozostałych. Czerwona to gamay, która wyrzucona kiedyś przez Filipa Śmiałego z Burgundii przeniosła się do Beaujolais. Białą aligotéfrancuska odmiana białych winogron uprawiana głównie w Bu... (...) uprawia się sporadycznie niemal w całym regionie. Odmiana ta jest krzyżówką gouais blanc i pinot noir. Podobnie jak chardonnay pojawiła się tu w XVII wieku. Powstają z niej jasnożółte wina o aromatach dojrzałych jabłek, gruszek i brzoskwiń. W bogatym bukiecie pojawić się także może lipa, akacja, orzech laskowy, a nawet cytrusy. W większości przypadków to są lekkie  wina w klasie AOC Bourgogne Aligoté. W roku 1997 za namową Auberta de Villaine, zarządzającego Domaine(fr.) posiadłość, majątek, gospodarstwo.. de la Romanée-Conti, powstała w Chalonnaise nowa apelacja – Bouzeron, która zarezerwowana jest wyłącznie dla odmiany aligoté.
Dla porządku należy nadmienić o sauvignon blancjedna z najbardziej rozpowszechnionych na świecie białych ... (...), które uprawiane jest w Saint-Bris – niewielkiej apelacji nieopodal Chablis. Ale tamtejszym winom dużo bliżej do sąsiedniej Doliny Loary, więc to zupełnie inna historia.
Sporo winomanów rzadziej sięga po wina z Burgundii – bojąc się wysokiej ceny oraz tego że winonapój uzyskiwany na drodze całkowitej lub częściowej fer... (...) okaże się zbyt trudne, skomplikowane. I faktycznie – w przypadku win czerwonych można pokusić się o stwierdzenie, że to wina wymagające od odbiorcy sporo doświadczenia i dość specyficznego gustu. Wiele osób przepada za czerwonymi burgundami – inni z kolei tych win po prostu nie lubią. Jeżeli chodzi o białe wina z tej części Francji, to choć często są trudne i skomplikowane, smakują niemal wszystkim, a ich zróżnicowanie pozwala, by każdy znalazł coś dla siebie. Ponieważ Burgundia, proszę Państwa, białymi winami stoi.